छठ पर्व किन र कसरी मनाईन्छ -सुनिता साहको सन्देश

राजविराज । छठ पर्व हिन्दू धर्ममा सूर्यको पूजा गर्ने महत्वपूर्ण पर्व हो, विशेष गरी नेपाल र भारतका तराई क्षेत्रका मानिसहरूले मनाउँछन् ।

यो पर्व कात्तिक शुक्ल चतुर्थीदेखि सप्तमीसम्म मनाइन्छ, जसमा सूर्यलाई अर्घ अर्पण गरिन्छ। छठ पर्वको धार्मिक र सांस्कृतिक महत्त्वमा सामाजिक एकता, प्राकृतिक स्रोतको संरक्षण, र छुवाछूतको विरुद्धको सन्देश समाहित छ यस पर्वले समुदायलाई जोड्ने र स्थानीय उत्पादनको महत्त्वलाई उजागर गर्ने कार्य गर्दछ।

छठ पर्व हिन्दू धर्ममा सूर्यको पूजा गर्ने महत्वपूर्ण पर्व हो, विशेष गरी नेपाल र भारतका तराई क्षेत्रका मानिसहरूले मनाउँछन्। यो पर्व कात्तिक शुक्ल चतुर्थीदेखि सप्तमीसम्म मनाइन्छ, जसमा सूर्यलाई अर्घ अर्पण गरिन्छ। छठ पर्वको धार्मिक र सांस्कृतिक महत्त्वमा सामाजिक एकता, प्राकृतिक स्रोतको संरक्षण, र छुवाछूतको विरुद्धको सन्देश समाहित छ यस पर्वले समुदायलाई जोड्ने र स्थानीय उत्पादनको महत्त्वलाई उजागर गर्ने कार्य गर्दछ।

छठ पर्वको धार्मिक महत्त्व विशेष गरी सूर्यको उपासनामा केन्द्रित छ। यो पर्व, मिथिलाञ्चलमा पराशक्ति प्रकृतिको पूजा गर्ने परम्परा हो, जसले मानव र पृथ्वीको सम्बन्धलाई सम्मान गर्दछ।

महाभारतमा कर्ण र द्रौपदीले सूर्यको आराधना गरेर यस पर्वको महत्त्वलाई पुष्टि गरेका छन,छठ पर्वले सामाजिक एकता, सद्भाव र नारी सशक्तीकरणको सन्देश पनि दिन्छ, जसले जाति भेदभाव हटाउन मद्दत गर्छ, यस पर्वमा शाकाहारी भोजनको विशेष महत्त्व छ, जसले स्वास्थ्य र स्वच्छतालाई प्राथमिकता दिन्छ ।

छठ पर्वको पूजा कसरी गरिन्छ

छठ पर्वको पूजा चार दिनसम्म मनाइन्छ, जसमा मुख्य रूपमा सूर्य र छठीमाताको उपासना गरिन्छ।

१, पहिलो दिन (नहाय खाय) व्रतालुहरूले स्नान गरी शुद्ध शाकाहारी भोजन गर्छन्।

२, दोस्रो दिन (खरना) विशेष पकवान तयार गरी छठीमाईको पूजा गरिन्छ र प्रसाद वितरण हुन्छ।

३, तेस्रो दिन (षष्ठी) अस्ताउँदो सूर्यलाई अर्घ्य दिइन्छ। व्रतालुहरू नदी वा पोखरीमा जान्छन् र पूजा सामग्री अर्पण गर्छन्।

४, चौथो दिन (सप्तमी) उदाउँदो सूर्यलाई पुनः अर्घ्य दिइन्छ र पूजा सम्पन्न हुन्छ।

यस पर्वले पारिवारिक कल्याण र स्वास्थ्यको कामना गर्ने विश्वासलाई प्रोत्साहित गर्छ ।